YÜKLENİYOR

Haliç ve Çevresi Master Planı

  • Proje Sahibi: T.C. BAYINDIRLIK BAKANLIĞI Demiryollar,
    Limanlar ve Hava Meydanları İnşaatı Genel Müdürlüğü
  • Projeyi Hazırlayan Kuruluş: Boğaziçi Üniversitesi
  • Danışılan ve Yardımcı Olan Kuruluşlar: Ulaştırma Bakanlığı,
    İmar ve İskan Bakanlığı,
    Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı,
    Gıda,
    Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı-Su Ürünleri Genel Müdürlüğü,
    Bayındırlık Bakanlığı-DLH İstanbul Liman Bölge Müdürlüğü,
    İstanbul Belediyesi Başkanlığı-İstanbul Belediyesi İmar Müdürlüğü,
    Büyük İstanbul Nazım Plan Bürosu Başkanlığı,
    Deniz Kuvvetleri Komutanlığı-Seyir,
    Hidrografi ve Oşinografi Dairesi Başkanlığı.
  • Proje Yeri: Haliç,
    İstanbul
  • Proje Tarihi: Mayıs,
    1977
  • Proje Direktörü: Semih S. Tezcan
  • Proje Koordinatörü: H. Turan Durgunoğlu
  • Araştıranlar: Yalçın Acar,
    Hüsnü Akşit,
    Köksal Anadol,
    Ersin Arıoğlu,
    Kriton Curi,
    Mehmet Çubuk,
    Niyazi Doralp,
    İ. İlkin Esen,
    Necati Güler,
    Ersen Gürsel,
    Haydar Karabey,
    Turgut Noyan,
    Cazibe Sayar,
    İhsan Tezcan,
    Nejat Tuğcu,
    A. Şahap Yalçın
  • Editörler: Sevinç Yongaçoğlu,
    Ferda Denizcioğlu
  • Proje Disiplinleri: KENTSEL TASARIM ŞEHİRCİLİK
  • Proje Durumu: Tamamlandı

Master Planı Önsöz’ünden…
İstanbul Haliç’ini içinde bulunduğu kirlilik ve düzensiz yerleşim şartlarından kurtarıp, yeniden canlandırmak, temizlemek ve tanzim etmek üzere tarama, sahil düzenlemesi, taşma, ulaşım ve yerleşme gibi etüdleri kapsayan bir master plan hazırlanması işleri, T.C. Bayındırlık Bakanlığı Demiryollar, Limanlar ve Havameydanları İnşaatı Genel Müdürlüğü tarafından 1975 Nisanı’nda yürürlüğe giren bir protokol ile Boğaziçi Üniversitesi’nin uhdesine verilmiştir.

Haliç mekanının temizlenmesi ve tanzimi ile ilgili sorular çok çeşitli disiplinleri içine almaktadır. Teknik sorunları sosyo-ekonomik, politik ve yerleşme ile ilgili sorunlardan ayırarak çözümlemeye imkan yoktur. Ayrıca, Haliç’in sorunları İstanbul kentinin ve bir ölçüde Türkiye’nin sorunları ile içiçedir. Bütün bu sorunlar çok çeşitli bölgesel ve merkezi idari ve yasal organların çalışma, yetki ve sorumluluk sahaları içine girmektedir.

Bu bakımdan, farklı disiplinlere ait çeşitli uzmanların görüşlerinin alınmasına, ilgili kuruluşlar ile sıkı bir işbirliği ve koordinasyon sağlanmasına azami çaba sarfedilmiştir. Disiplinlerarası bir araştırıcılar grubu ve danışmanlar kurulu teşkil edilmiş, yerli ve yabancı uzmanların bu konudaki görüş ve önerilerini saptamak amacı ile çeşitli toplantılar, seminerler ve sempozyumlar tertip edilmiştir. Boğaziçi Üniversitesi’nde, 11-13 Şubat 1976 tarihinde yapılan “Haliç Sorunları ve Çözüm Yolları Ulusal Sempozyumu” ve çeşitli görüş ve fikirlerin tartışılma ortamını yaratmış, araştırma ve çalışmalarımıza yön vermiştir.

Haliç’in iki kıyısında mevcut yerleşme ve kullanımın envanteri yapılmadan, orada bulunan tesislerin nicelik, nitelik ve eğilimleri tespit edilmeden geleceğe dair bir planlama yapmanın gerçekçi olmayacağı gözönüne alınmış ve bu hususlarda veri toplamak amacıyla “Haliç İş Yerleri Anketi” gerçekleştirilmiştir. Haliç ve derelerinin kıyılarında yer alan yedi yüze yakın işyeri ve tesis dolaşılmış, her birinin hizmet cinsi, işyeri ve yapı alanları, personel durumu, su ve elektrik ihtiyacı, artıkları, ulaşım ve gelişme imkanları v.b. konularda geniş kapsamlı bilgiler toplanmıştır. Haliç’in ve sahillerinin durumu, tarihi ve kültürel merkezler fotoğraflarla tespit edilmiştir. Ayrıca, 1/1000 ölçekli kadastro haritaları, 1/5000 ölçekli şehir imar haritaları ve 1/1250 ölçekli hava fotoğrafları temin edilerek toplanan diğer datalarla korelasyon sağlanmıştır. Haliç mekanında korunması, temizlenmesi ve ihya edilmesi gereken tarihi, kültürel ve turistik merkezlerin bir envanteri yapılmış, master plan içinde bu merkezlerin nasıl korunacağına dair öneriler getirilmiştir. Master plan ve uygulama programı, Haliç’te yeni yerleşme ve kullanım planlaması ile birlikte tarama, temizleme, kıyı tanzimi, çevre sağlığı, deniz ve kara ulaşımı gibi sorunların kent bütünlüğü içinde çözümlerini, idari örgütleşmeyi ve yatırım önceliklerini içermektedir.

Bu raporun, Bayındırlık Bakanlığı’nın olduğu kadar, diğer ilgili Bakanlıklar, İstanbul Belediyesi, mücavir belediyeler ile ilgili kuruluşların da çalışmalarına yararlı olacağını ve ileri sürülen öneriler üzerinde derhal uygulamaya geçileceğini ümid eder, gösterdikleri işbirliği yardımlaşma ve kıymetli fikirleri ile raporumuza katkıda bulunan kuruluş ve şahıslara candan teşekkür ederim.

Mayıs, 1977 Prof. Dr. Semih Tezcan
İstanbul